– Πολιτιστική διπλωματία και λογοκρίσία;
Σε μια αποκλειστική συνέντευξη στα vidcast των «Τυπολογιών» και στον Βασίλη Κουφόπουλο, ο Διευθύνων Σύμβουλος του ΕΚΟΜΕΔ Λεωνίδας Χριστόπουλος αποκαλύπτει το πενταετές σχέδιο 750 εκατομμυρίων ευρώ, την εκτόξευση των επενδύσεων και τα νέα εργαλεία χρηματοδότησης για την οπτικοακουστική βιομηχανία.
Στο πλαίσιο των vidcast των «Τυπολογιών», ο Διευθύνων Σύμβουλος του ΕΚΟΜΕΔ, Λεωνίδας Χριστόπουλος, προχώρησε σε μια εκτενή και αποκαλυπτική συζήτηση για την πορεία της οπτικοακουστικής βιομηχανίας στην Ελλάδα, τα χρηματοδοτικά εργαλεία και τα επόμενα βήματα ανάπτυξης.
Ο προϋπολογισμός και το 5ετές σχέδιο (2026-2030)
-
Ετήσιος προϋπολογισμός: Ο ετήσιος προϋπολογισμός του ΕΚΟΜΕΔ προσεγγίζει τα 100 εκατομμύρια ευρώ για νέες υπαγωγές, φεστιβάλ και δράσεις κατάρτισης.
-
Πενταετές πλάνο: Το εγκεκριμένο σχέδιο δράσης 2026-2030 φτάνει τα 750 εκατομμύρια ευρώ, έχοντας ως αιχμή του δόρατος το cash rebate και τα επιλεκτικά προγράμματα. Σημειώνεται ότι τα επιλεκτικά προγράμματα αυξήθηκαν κατά 230%, αγγίζοντας τα 15 εκατομμύρια ευρώ ετησίως.
Οικονομική απόδοση και θέσεις εργασίας
-
Return on Investment: Σύμφωνα με μελέτη της Olsberg, για κάθε 1€ που επενδύεται μέσω του cash rebate, επιστρέφουν 4,2€ στην ελληνική οικονομία.
-
Στήριξη απασχόλησης: Περισσότερες από 3.000 θέσεις εργασίας συντηρούνται ετησίως χάρη στα προγράμματα. Παράλληλα, η μελέτη του ΙΟΒΕ έδειξε αύξηση του τζίρου κατά 147% και της απασχόλησης κατά 137% την περίοδο 2013-2024.
Μηδενικές ληξιπρόθεσμες οφειλές
Ο κ. Χριστόπουλος τόνισε ότι το 75% των 546 ενεργών αιτήσεων έχει αποπληρωθεί πλήρως, υπογραμμίζοντας χαρακτηριστικά: «Αυτή τη στιγμή… δεν υπάρχει ούτε μία ληξιπρόθεσμη οφειλή του ΕΚΟΜΕΔ. Έχει κλείσει ο λογαριασμός του παρελθόντος».
Διεθνείς παραγωγές και πολιτιστική διπλωματία
Η χώρα μας προσελκύει μεγάλες διεθνείς παραγωγές, όπως ο τρίτος κύκλος του House of David και η Οδύσσεια, οι οποίες λειτουργούν ως κορυφαίο εργαλείο πολιτιστικής διπλωματίας, προβάλλοντας την Ελλάδα παγκοσμίως.
Το μέλλον και το AV Fusion
Στον πυρήνα του νέου σχεδιασμού βρίσκεται το AV Fusion, μια πρωτοβουλία που συνδυάζει την οπτικοακουστική τέχνη με το video gaming, το animation, την τεχνητή νοημοσύνη (AI) και τα μεγάλα μουσικά φεστιβάλ, ανοίγοντας νέους ορίζοντες για τους σύγχρονους δημιουργούς.
Παρακολουθήστε ολόκληρη τη συνέντευξη στο βίντεο:
Βασίλης Κουφόπουλος: Χαίρετε κυρίες και κύριοι. Για να γυριστούν ταινίες όπως η Οδύσσεια του Christopher Nolan ή όπως το Emily in Paris στη Μύκονο ή παλαιότερα το Rise στα Σεπόλια, δημιουργήθηκε ένα χρηματοδοτικό εργαλείο. Ο διευθύνων σύμβουλος του φορέα ΕΚΟΜΕΔ, ο κύριος Λεωνίδας Χριστόπουλος, είναι μαζί μας για να μας πει τα παρασκήνια της οπτικοακουστικής βιομηχανίας και να μάθουμε τι πληρώνουμε, πόσο και γιατί. Καλησπέρα σας κύριε Χριστόπουλε, ευχαριστώ…
Λεωνίδας Χριστόπουλος: Καλησπέρα σας κύριε Κουφόπουλε, ευχαριστώ για την πρόσκληση.
Βασίλης Κουφόπουλος: Ποιος είναι ο προϋπολογισμός σας ο ετήσιος για τη χρηματοδότηση οπτικοακουστικής βιομηχανίας και πόσα χρήματα έχετε εξασφαλίσει την πενταετία;
Λεωνίδας Χριστόπουλος: Ο ετήσιος προϋπολογισμός του ΕΚΟΜΕΔ αγγίζει τα 100 εκατομμύρια για νέα έργα, υπαγωγές είτε στο cash rebate είτε στα επιλεκτικά προγράμματα, αλλά και για άλλες δράσεις, όπως είναι η στήριξη των φεστιβάλ κινηματογράφου ή άλλων οπτικοακουστικών έργων, δράσεις κατάρτισης και επιμόρφωσης που έχουμε ανοίξει, ή άλλου τύπου δράσεις πιο κοινωνικές, αν θέλετε, όπως κάναμε με το «Ναυτισμός και Δημιουργικότητα» που φάνηκε ότι είναι μια δράση που ενδιαφέρει πάρα πολύ κόσμο. Οπότε ναι, ο ετήσιος προσεγγίζει γύρω στα 100 εκατομμύρια ευρώ.
Το πενταετές σχέδιο δράσης, το οποίο ενέκρινε η ελληνική κυβέρνηση για τα έτη 2026-2030 για την ανάπτυξη αυτού που εμείς λέμε της οπτικοακουστικής δημιουργίας, προσεγγίζει τα 750 εκατομμύρια. Τα οποία συμπεριλαμβάνουν προφανέστατα το εργαλείο cash rebate, όπως είπατε, το οποίο είναι μαζί με τα επιλεκτικά προγράμματα η αιχμή του δόρατος, η κορωνίδα του ΕΚΟΜΕΔ μετά τη συγχώνευσή του, του Κέντρου Κινηματογράφου με το παλιό ΕΚΟΜΕ.
Και από εκεί και πέρα είναι πάρα πολλά άλλα προγράμματα τα οποία έχουμε βάλει. Συμπεριλαμβάνεται βέβαια και ο μόνιμος πόρος που έχει θεσμοθετηθεί από το 2024, που αν θυμάστε ήταν ένα ποσοστό επί των τελών συνδρομητικής τηλεόρασης και με την κατάργηση αυτού του τέλους, αντικαταστάθηκε από την κυβέρνηση με ένα μόνιμο πόρο που μας έρχεται από το Υπουργείο Οικονομικών για τη στήριξη της οπτικοακουστικής βιομηχανίας, το οποίο και αυτό για πρώτη φορά θεσμοθετήθηκε με τον προϋπολογισμό του ’25.
Βασίλης Κουφόπουλος: Και αυτά τα χρήματα που εισπράττετε, επενδύονται, χρηματοδοτούνται σειρές, ταινίες, παιχνίδια και μία σειρά από άλλες δράσεις στον οπτικοακουστικό τομέα;
Λεωνίδας Χριστόπουλος: Ακριβώς, ακριβώς. Κατά κύριο λόγο το κάθε χρηματοδοτικό εργαλείο έχει διαφορετική λογική. Το cash rebate χρηματοδοτεί κατά κύριο λόγο τις ξένες παραγωγές που έρχονται στη χώρα, χωρίς να αποκλείει βέβαια και τον ελληνικό κινηματογράφο ή τις ελληνικές σειρές. Χρηματοδοτεί τις τηλεοπτικές παραγωγές των καναλιών και πρόσφατα εντάχθηκαν και αυτό που θα λέγαμε τα τηλεοπτικά προγράμματα, ψυχαγωγικές —δεν είναι ακριβώς ψυχαγωγικές, είναι και με προγράμματα τα οποία έχουν ένα πολιτιστικό στοιχείο, αν θέλετε, δεν μπορεί να είναι και τηλεπαιχνίδια γνώσεων κ.λπ.— στη δράση που θεσμοθετήθηκε, τη δράση για την ελληνική τηλεόραση.
Τα επιλεκτικά προγράμματα, τα οποία αυξήθηκαν σχεδόν 230% σε σχέση με το ’24 —δηλαδή από περίπου 4 εκατομμύρια το χρόνο πήγαν στα 15 εκατομμύρια το χρόνο— χρηματοδοτούν τον ελληνικό κινηματογράφο, animation, ντοκιμαντέρ κ.λπ. Άρα πια μιλάμε για μία επένδυση, γιατί εγώ έτσι το βλέπω, μία επένδυση της ελληνικής πολιτείας στην οπτικοακουστική βιομηχανία, η οποία είναι εφάμιλη πολλών μεγάλων ευρωπαϊκών χωρών. Και ενδεχομένως να πω και το εξής: ότι σε μία περίοδο που εγώ τουλάχιστον βλέπω στις υπόλοιπες ευρωπαϊκές χώρες να μειώνονται οι προϋπολογισμοί των αντίστοιχων κέντρων κινηματογράφου, στην Ελλάδα αυξάνεται κατά πολύ, το οποίο μας έχει βάλει αρκετά στον χάρτη.
Βασίλης Κουφόπουλος: Έρχονται τα χρήματα αυτά πίσω στη χώρα;
Λεωνίδας Χριστόπουλος: Βεβαίως και έρχονται, και γι’ αυτό κάναμε και τις μελέτες που κάναμε. Γιατί εγώ πάντα θεωρώ, και σε οποιαδήποτε θέση στον δημόσιο τομέα είχα αναλάβει, ότι δεν μπορείς να διοικήσεις τίποτα εάν δεν έχεις τα δεδομένα, τα data. Κάναμε μία μελέτη που την αναθέσαμε σε μια μεγάλη εταιρεία του εξωτερικού, την Olsberg, που είναι εξειδικευμένη στον οπτικοακουστικό τομέα για το cash rebate. Και η μελέτη αυτή μας είπε ότι για κάθε 1€ που επενδύεται από το cash rebate, επιστρέφουν στην εθνική οικονομία 4,2€, το οποίο είναι μεγάλο return on investment.
Επίσης, σχεδόν 50% αυτού του αυτής της επένδυσης που γίνεται και των χρημάτων που έρχονται, πάνε σε τομείς της οικονομίας που δεν έχουν σχέση με την οπτικοακουστική βιομηχανία, όπως είναι η εστίαση, όπως είναι οι μεταφορές, που είναι απαραίτητοι τομείς για να γίνει ένα γύρισμα. Σχεδόν 3.000 θέσεις εργασίας συντηρούνται λόγω του cash rebate κάθε χρόνο.
Βασίλης Κουφόπουλος: Σημαντικό αυτό.
Λεωνίδας Χριστόπουλος: Είναι πάρα πολύ σημαντικό. Και παράλληλα, η ανεργία είχε χτυπήσει —ναι, ακριβώς— πολύ γερά τον κλάδο.
Βασίλης Κουφόπουλος: Κάποια στιγμή, για παράδειγμα, θυμίζω ότι η ελληνική τηλεόραση δεν έπαιζε καθόλου ελληνικές σειρές.
Λεωνίδας Χριστόπουλος: Ακριβώς, ακριβώς. Και γι’ αυτόν τον λόγο κάναμε και μία δεύτερη μελέτη με το ΙΟΒΕ, που είναι πολύ έγκριτος φορέας στην Ελλάδα, για να δούμε ευρύτερα η κινηματογραφική και οπτικοακουστική βιομηχανία πώς ωφελεί την εθνική οικονομία. Και πράγματι, η μελέτη του ΙΟΒΕ έδειξε ότι, καταρχάς, έχουμε μια τεράστια ανάπτυξη μεταξύ του 2013 και του 2024 —να το πούμε— όπου οι τζίροι στον οπτικοακουστικό τομέα έχουν αυξηθεί κατά 147% και η απασχόληση κατά 137%. Κάθε 1€ που επενδύεται στον κινηματογράφο έχει ένα impact στην εθνική οικονομία της τάξης των 2,7€, το οποίο είναι αυξημένο από την αντίστοιχη μελέτη που είχε γίνει το 2014.
Και μάλιστα ήταν η πρώτη φορά που έγινε η προσπάθεια να ποσοτικοποιηθεί και η επίδραση του κινηματογράφου στον τουρισμό. Όπου έβγαλε με ένα οικονομετρικό μοντέλο που ανέπτυξε το ΙΟΒΕ, ότι για κάθε 1.000€ cash rebate που δίνονται σε ξένες παραγωγές, αυξάνεται —αν θυμάμαι καλά τα νούμερα— κατά 15 με 25.000€ η τουριστική δαπάνη που γίνεται στις περιοχές όπου γίνονται οι παραγωγές. Άρα μιλάμε για μία επίδραση —αυτή που λέμε η πιο έμμεση— που έρχεται μετά, πολύ μεγάλη. Άρα θεωρούμε και έχουμε κάθε λόγο να το θεωρούμε πια, ότι η οπτικοακουστική βιομηχανία αποτελεί έναν πολύ δυναμικό αναπτυξιακό κλάδο, πέρα από την πολιτιστική του αξία που έτσι κι αλλιώς υπάρχει. Δίπλα σε παραδοσιακούς κλάδους, όπως είναι ο αγροτικός τομέα, η ναυτιλία, ο τουρισμός, αναδύεται ένας νέος, σημαντικός οικονομικός κλάδος.
Βασίλης Κουφόπουλος: Είναι και μηχανισμός διπλωματίας, υπό την έννοια ότι γυρίστηκε στην Ελλάδα η Οδύσσεια του Christopher Nolan και υπάρχει πολύς λόγος…
Κινηματογράφος το εργαλείο πολιτιστικής διπλωματίας
Λεωνίδας Χριστόπουλος: Εμένα η προσωπική μου άποψη είναι ότι είναι το εργαλείο πολιτιστικής διπλωματίας. Διότι εάν κάποιος διαβάσει σχετικές μελέτες για το πώς έχει λειτουργήσει το Χόλιγουντ ή άλλες ευρωπαϊκές μεγάλες βιομηχανίες —η Γαλλία με τον κινηματογράφο— πάντα ήταν η αιχμή του δόρατος της πολιτιστικής διπλωματίας των χωρών, γιατί μέσα από αυτό προβάλλουν τις αξίες τους, τις θέσεις τους και την αντίληψη για τα πράγματα που έχουν, την κοσμοθεωρία τους αν θέλετε. Γι’ αυτό και εγώ θα πω ότι ταινίες είτε ελληνικές οι οποίες προβάλλονται στο εξωτερικό και κάνουν έτσι μεγάλη επιτυχία, είτε ταινίες σαν την Οδύσσεια οι οποίες ναι μεν είναι ξένες, αλλά αναδεικνύουν τον ελληνικό πολιτισμό, είναι πάρα πολύ σημαντικές.
Η Οδύσσεια δε, πια έχει κάνει έναν χαμό! Έτσι, δηλαδή, έχουν αυξηθεί οι πωλήσεις της Οδύσσειας, υπάρχουν άνθρωποι οι οποίοι θέλουν να μάθουν ελληνικά στις χώρες που έχει προβληθεί. Μίλαγα για μία έκθεση στη Νότια Κορέα, μου έλεγε ο υφυπουργός, ο κύριος Φωτίλας, ότι έχει γίνει sold out μήνες, μέρες, βδομάδες πριν ανοίξει, λόγω της Οδύσσειας που αφορά την ελληνική πολιτιστική κληρονομιά. Οπότε καταλαβαίνετε ότι ο κινηματογράφος έχει τεράστια δύναμη σε ό,τι αφορά την εικόνα της χώρας στο εξωτερικό.
Βασίλης Κουφόπουλος: Αλλά πρέπει να υπάρχουν και, κάθε φορά, χρειάζεται προσοχή στον χειρισμό των παραγωγών. Είχατε πάει στα γυρίσματα της Οδύσσειας;
Λεωνίδας Χριστόπουλος: Είχα πάει, ήτανε προφανώς… καταλαβαίνετε ότι ήταν πολύ μεγάλα. Οι εγκαταστάσεις που είχαν στηθεί… πάντα αυτές οι μεγάλες παραγωγές σέβονται και το περιβάλλον στο οποίο πάνε. Ειδικά στη σπηλιά του Νέστορα είχαν φτιάξει υπέροχα σκαλιά με σακιά για να μπορείς να ανέβεις μέχρι πάνω. Αυτό είναι το καλό: μερικές φορές οι μεγάλες παραγωγές, και ελληνικές και ξένες, κάνουν και πάρα πολύ θετικές επιπτώσεις στο περιβάλλον που πάνε. Ήταν πολύ εντυπωσιακό.
Βασίλης Κουφόπουλος: Στου Paris πήγατε που γυρίζεται;
Λεωνίδας Χριστόπουλος: Ναι, ναι, πήγα.
Βασίλης Κουφόπουλος: Άρα γυρίζετε την Ελλάδα μαζί με τις παραγωγές αν χρειαστεί, στις διεθνείς;
Λεωνίδας Χριστόπουλος: Έτσι θέλω να ξέρουν οι ξένοι παραγωγοί που έρχονται στην Ελλάδα, που επιλέγουν την Ελλάδα, ότι η ελληνική πολιτεία είναι εκεί εάν χρειαστεί κάτι να λύσει τα προβλήματα. Εκπρόσωπος, αν θέλετε, της ελληνικής πολιτείας είναι δίπλα τους. Είναι σημαντικό να το βλέπουνε, είναι σημαντικό να ξέρουν ότι αν χρειαστούν κάτι, ξέρουν ποιος είναι ο άνθρωπος, η ομάδα που κάνει αυτό το πράγμα. Οπότε, ναι, για μένα είναι πάρα πολύ σημαντικό και στις ξένες παραγωγές αλλά και στις ελληνικές που πάμε συχνά, να μας βλέπουν, να μιλάνε μαζί μας, αν υπάρχουν προβλήματα να τα λύνουμε εκείνη τη στιγμή. Για να ξέρουν ότι, για παράδειγμα, τώρα το Sacrifice που βγαίνει στους κινηматоγράφους είναι συμπαραγωγή του ΕΚΟΜΕΔ και…
Βασίλης Κουφόπουλος: Το Sacrifice είναι συμπαραγωγή;
Λεωνίδας Χριστόπουλος: Έλληνα παραγωγού. Πήρε cash rebate, πήρε 4,5 εκατομμύρια από το cash rebate. Πήγα και εκεί στα γυρίσματα, συζητήσαμε και με τον Έλληνα παραγωγό και με τον κύριο Γαβρά. Είναι μια σημαντική παραγωγή, χαιρόμαστε πολύ που έκανε και την πρεμιέρα του προχθές στη Στέγη. Δεν είμαστε εμείς σαν συμπαραγωγοί, είναι ο Έλληνας παραγωγός.
Βασίλης Κουφόπουλος: Αλλά περνάει από τη χρηματοδότησή σας;
Λεωνίδας Χριστόπουλος: Ναι, βέβαια, εντάξει, βέβαια. Όπως όλα σχεδόν, σχεδόν όλα πια.
Βασίλης Κουφόπουλος: Πάμε να δούμε και τα ζητήματα που έχουν προκύψει. Καταρχήν δεν ήταν ομαλή η πορεία. Δηλαδή ξεκίνησε, ο ΕΚΟΜΕΔ βρέθηκε σε σχεδόν στο χείλος του γκρεμού οικονομικά. Ποια ήταν η οικονομική κατάσταση που παραλάβατε και πώς το γυρίσατε, αν το γυρίσατε;
Λεωνίδας Χριστόπουλος: Έχει γυρίσει! Ποια έχει γυρίσει, σίγουρα υπάρχουν… Υπάρχουν απλήρωτες; Δεν υπάρχουν! Έχουν πληρωθεί όλες οι παραγωγές του παρελθόντος. Μπορώ να σας πω τα νούμερα και από κει και πέρα θα το κρίνετε. Μέχρι 31/12 του ’25 —γιατί τώρα πια έχουμε μπει στο ’26 όπου τρέχουν οι νέες αιτήσεις, έχουμε γύρω στις 100 αιτήσεις το 2026— αλλά μέχρι 31/12 του ’25, επειδή κοίταζα και τα νούμερα προχθές, είχαμε… όχι περίπου, είχαμε 546 ενεργές αιτήσεις. Τι εννοώ ενεργές αιτήσεις; Εννοώ που δεν έχουν απορριφθεί, είναι μες στο σύστημα αυτή τη στιγμή στη μία ή στην άλλη κατηγορία. Από αυτές τις 546, το 75% περίπου —407— έχουν αποπληρωθεί πλήρως, δεν υπάρχει καμία. Και όλες οι υπόλοιπες έχουν πάρει την έγκρισή τους.
Τώρα, σε ό,τι αφορά την αποπληρωμή, δεν υπάρχει ούτε μία ληξιπρόθεσμη οφειλή του ΕΚΟΜΕΔ. Δηλαδή έχει κλείσει ο λογαριασμός του παρελθόντος. Αυτή τη στιγμή δηλαδή, και είναι συνεπής ο ΕΚΟΜΕΔ στις πληρωμές… γιατί ορισμένες εταιρείες παραγωγής διαμαρτύρονται, υπάρχουν και δημοσιεύματα.
Βασίλης Κουφόπουλος: Δεν νομίζω ότι πια…
Λεωνίδας Χριστόπουλος: Στο παρελθόν υπήρχαν. Και όντως υπήρχαν κάποιες καθυστερήσεις, γιατί έπρεπε να μπει σε μια ροή η χρηματοδότηση από τα υπουργεία. Έτσι, δηλαδή, πάντα ένας εποπτευόμενος φορέας όπως είναι το ΕΚΟΜΕΔ τη χρηματοδότησή του την παίρνει από το Υπουργείο Οικονομικών, από το Υπουργείο Πολιτισμού κ.λπ. Άρα έπρεπε να στήσουμε μαζί με τα υπουργεία —και το κάναμε— τη ροή της χρηματοδότησης για να πληρώνουμε. Αυτή τη στιγμή βρισκόμαστε σε μία κατάσταση όπου έχουμε αποπληρώσει σχεδόν το 75% των έργων που έχουν κάνει αίτηση μέχρι 31/12/’25, και από το υπόλοιπο 25% δεν υπάρχει ληξιπρόθεσμη οφειλή. Και όταν λέω ληξιπρόθεσμη οφειλή, για να το εξηγήσω, εννοώ ότι μια οφειλή καθίσταται ληξιπρόθεσμη όταν ο ενδιαφερόμενος μας κάνει το αίτημα ελέγχου, βγει η πιστοποίηση από μας —που πια βγαίνει γύρω στις 30 με 60 μέρες ανάλογα το μέγεθος του έργου— και από εκείνο το σημείο που θα βγει η έκθεση πιστοποίησης έχουμε τρεις μήνες να πληρώσουμε σύμφωνα με το νόμο. Όταν ξεπερνάμε αυτούς τους τρεις μήνες, καθίσταται ληξιπρόθεσμη. Καμία οφειλή πια δεν έχει ξεπεράσει αυτό το τρίμηνο.
Βασίλης Κουφόπουλος: Είστε εντός δηλαδή;
Λεωνίδας Χριστόπουλος: Είμαστε εντός παντού. Πληρώνουμε τους πάντες μέσα στο τρίμηνο από την ημέρα που θα βγει η έκθεση ελέγχου. Δεν υπάρχει κανένα πρόβλημα.
Βασίλης Κουφόπουλος: Ωραία. Τώρα στην Ελλάδα γυρίζονται κάποιες παραγωγές ξένες, αμερικάνικες.
Λεωνίδας Χριστόπουλος: Στην Ελλάδα αυτή τη στιγμή γυρίζεται ο τρίτος κύκλος του House of David, που είναι μια πάρα πολύ μεγάλη παραγωγή. Έχουν γυριστεί της Amazon… έχουν γυριστεί και οι δύο προηγούμενοι κύκλοι. Είναι μια μεγάλη παραγωγή και μάλιστα είναι και μία παραγωγή η οποία χρησιμοποιεί και στούντιο, το οποίο είναι σημαντικό. Δηλαδή δεν έρχεται μόνο για τα locations, έρχεται, χρησιμοποιεί και στούντιο, χώρους όπως είναι τα K-Studios τα οποία είναι τα μεγαλύτερα στούντιο στην Ελλάδα. Το οποίο είναι σημαντικό, γιατί χρειάζεται να αναπτύξουμε και τις υποδομές. Γι’ αυτό αν θέλετε το πενταετές σχέδιο δράσης δημιουργήθηκε και με αυτή τη λογική: να σταθεροποιήσουμε το εργαλείο του cash rebate στην πενταετία, να ξέρουν οι επενδυτές τι δίνουμε κάθε χρόνο, ποιος είναι ο προϋπολογισμός κάθε χρόνο, ώστε να αρχίσουμε να προσελκύουμε και επενδυτές που θέλουν να στήσουν στούντιο υποδομές στη χώρα.
Λοιπόν, άρα, ναι, το ΕΚΟΜΕΔ δημιουργήθηκε τον Σεπτέμβρη του 2024, παρέλαβε μία δύσκολη κατάσταση η οποία είχε πολλές καθυστερήσεις στις πληρωμές, είχε πάρα πολλά project τα οποία και η αξιολόγησή τους και η αποπληρωμή τους είχε καθυστερήσει. Το βάλαμε σε τάξη, το φτιάξαμε, παράλληλα με το ότι στήναμε μαζί και τη συγχώνευση του νέου φορέα, και πλέον, μετά από 2 χρόνια —Σεπτέμβρη πια του ’26, 2 χρόνια παρουσίας του ΕΚΟΜΕΔ— δεν υπάρχει καμία ληξιπρόθεσμη οφειλή του ΕΚΟΜΕΔ.
Αυτό είναι σημαντικό. Το λέτε, το σημειώνουμε, γιατί η Ελλάδα δεν είναι ο ΕΚΟΜΕΔ, είναι η Ελλάδα έξω που έχει, είναι εθνικός φορέας του κινηματογράφου και της οπτικοακουστικής βιομηχανίας. Οτιδήποτε κάνει το ΕΚΟΜΕΔ αντανακλάται και σε διεθνές επίπεδο. Έτσι, είναι πάρα πολύ σημαντικό ότι αυτή τη στιγμή μας καλούνε σαν ΕΚΟΜΕΔ σε διεθνή φόρα και φεστιβάλ για να μας ρωτήσουν πώς αλλάξαμε το public policy της Ελλάδας για την οπτικοακουστική βιομηχανία. Προχθές ήμουν —πριν λίγο καιρό— στο Σαν Σεμπαστιάν που μας κάλεσε εκεί το υπουργείο για να δείξουμε τι κάναμε. Είναι πάρα πολύ σημαντικό που μεγάλοι φορείς όπως το CNC της Γαλλίας θέλει να συνεργαστούμε και να υπογράψουμε μνημόνια συνεργασίας με το ΕΚΟΜΕΔ, και το έχουμε κάνει ήδη. Και θεωρώ ότι μπροστά μας ανοίγεται μία προοπτική πάρα πολύ σημαντική.
Βασίλης Κουφόπουλος: Ταυτόχρονα όμως δίνονται αρκετά χρήματα και για την ελληνική παραγωγή, η οποία όμως δεν έχει διανομή στο εξωτερικό. Δηλαδή πάρα πολλές από τις σειρές χρηματοδοτούνται… Η μία βγαίνει… δώρο από το ΕΚΟΜΕΔ. Αυτές εγκρίνουν σειρές οι οποίες δεν έχουν προοπτική να βγούνε στο διεθνές περιβάλλον. Αυτή είναι η κριτική που σας ασκούν: γιατί κάνετε αυτή την επιλογή;
Λεωνίδας Χριστόπουλος: Να ξεκαθαρίσουμε κάτι: η αποστολή του ΕΚΟΜΕΔ δεν είναι μόνο να χρηματοδοτεί παραγωγές οι οποίες έχουν διεθνή διανομή, θα βγουν στο εξωτερικό — πολλοί θα χαρούμε αν συμβεί. Αλλά η αποστολή του ΕΚΟΜΕΔ είναι και να στηρίζει την εγχώρια οπτικοακουστική παραγωγή, είτε αυτό αφορά σε κινηματογράφο είτε αυτό αφορά σε σειρές. Προφανέστατα δεν θα βγούνε όλες έξω και δεν θα βρούνε όλες διανομή έτσι κι αλλιώς, στον κινηματογράφο συμβαίνει αυτό, δεν είναι μόνο στην τηλεόραση. Αυτό δεν σημαίνει ότι εμείς σαν ΕΚΟΜΕΔ, σαν εθνικός οπτικοακουστικός φορέας, δεν θα στηρίξουμε τις οπτικοακουστικές παραγωγές, διότι αυτό σημαίνει κινητοποίηση ιδιωτικών κεφαλαίων, απασχόληση τεχνικών συνεργείων κ.λπ., είτε είναι στην τηλεόραση είτε στον κινηματογράφο. Άρα η αποστολή μας είναι ευρύτερη και θα τη συνεχίσουμε υπό αυτή την έννοια.
Βασίλης Κουφόπουλος: Θα συνεχίσετε δηλαδή τη χρηματοδότηση;
Λεωνίδας Χριστόπουλος: Βεβαίως! Βεβαίως, στον βαθμό που το ΕΚΟΜΕΔ θα έχει πάντα τον προϋπολογισμό που θέλουμε να έχει, τα 750 εκατομμύρια στην πενταετία που λέτε, και να τα συνεχίσουμε και στη δεκαετία, μακάρι και στη 15ετία, και η οπτικοακουστική βιομηχανία να έχει συνέχεια τη στήριξη. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι θα πηγαίνουν τα λεφτά μόνο σε παραγωγές οι οποίες έχουν, αν θέλετε, περισσότερη προοπτική να βγουν στο εξωτερικό, διότι και στον κινηματογράφο έτσι έχεις art-house ταινίες τις οποίες θες να υποστηρίξεις γιατί είναι πολιτισμός, είναι τέχνη.
Βασίλης Κουφόπουλος: Κύριε Χριστόπουλε, δύο έχουμε ερωτήσεις για να ολοκληρώσουμε. Δεν υπάρχουν μόνο θετικά σημεία. Υπάρχουν και ορισμένα που χαρακτηρίστηκαν ως αρνητικά. Ήταν η περίπτωση της χρηματοδότησης του ντοκιμαντέρ του Αλέξη Παπαχελά για την ιστορία της τρομοκρατικής οργάνωσης «17 Νοέμβρη». Αρχικά πέρασε, εγκρίθηκε από τον φορέα, τον ΕΚΟΜΕΔ, και στη συνέχεια, μετά από τις διαμαρτυρίες ορισμένων εκ των συγγενών για τη χρηματοδότηση αυτή, το κόψατε. Το κόψε ο φορέας. Γιατί το κάνατε αυτό;
Λεωνίδας Χριστόπουλος: Κοιτάχτε, καταρχάς θέλω να ξεκαθαρίσω το εξής σε ό,τι αφορά αυτό το επενδυτικό σχέδιο: το ΕΚΟΜΕΔ δεν έρχεται να πει «θα γίνει, δεν θα γίνει αυτή η παραγωγή». Το ΕΚΟΜΕΔ χειρίζεται δημόσιο χρήμα, χρήμα των Ελλήνων φορολογουμένων. Συνεπώς, η απόφαση του ΕΚΟΜΕΔ έχει να κάνει με το αν θα δοθεί ή δεν θα δοθεί, εφόσον τηρούνται οι κανόνες, δημόσιο χρήμα. Στη συγκεκριμένη περίπτωση, επειδή πολύ σωστά είπατε εγκρίθηκε, αλλά υπήρξε μία κατάσταση όπου οι συγγενείς διαμαρτυρήθηκαν ως προς την παροχή δημοσίου χρήματος —όχι ως προς την ίδια την παραγωγή, αυτό δεν είναι θέμα των συγγενών με τον τηλεοπτικό σταθμό— και επειδή υπάρχει μέσα στον νόμο ότι σε περιπτώσεις στις οποίες υπάρχουν ζητήματα κοινωνικής, αν θέλετε, φύσης, πιο ευαίσθητα κ.λπ., μπορεί να παρέμβει το ΕΚΟΜΕΔ και να πει ότι εκεί θα δοθεί ή δεν θα δοθεί το χρήμα.
Αποφασίστηκε ότι είναι ένα ευαίσθητο ζήτημα στο οποίο θα έπρεπε να μην υπάρξει κρατική χρηματοδότηση. Δεν ξέρω… ήταν η πρώτη και μοναδική φορά που έχει συμβεί αυτό, για να είμαι και ειλικρινής. Δεν ξέρω αν θα ξανασυμβεί στο μέλλον ένα αντίστοιχο γεγονός. Ξέρει το μέλλον; Κανείς δεν ξέρω το μέλλον! Και ειλικρινά εύχομαι τα πράγματα να μην φτάνουν σε αυτό το σημείο. Αλλά, αναγνωρίζετε και εσείς ως δημοσιογράφος, νομίζετε ότι υπάρχουν ζητήματα τα οποία προκαλούν εντάσεις, κοινωνικά ευαίσθητα ζητήματα; Πάντα πρέπει να είμαστε εκεί και να δούμε και να αξιολογήσουμε πού θα πάει, επαναλαμβάνω, το κρατικό χρήμα, όχι αν μια παραγωγή πρέπει να γίνει ή όχι. Αυτό δεν θα το πούμε ποτέ.
Βασίλης Κουφόπουλος: Ωραία. Να δούμε και τα σχέδιά σας για το μέλλον. Έχετε, είχατε πει για παράδειγμα ότι θα χρηματοδοτήσετε, ας πούμε, θα υποστηρίξετε συναυλίες. Ισχύει αυτό; Και συνολικά, θα μπείτε σε ευρύτερα σχήματα του πολιτισμού; Θέλετε να μας πείτε ποιος είναι ο σχεδιασμός για το μέλλον;
Λεωνίδας Χριστόπουλος: Ακριβώς. Αυτό που έχουμε συζητήσει και με την υπουργό, την κυρία Μενδώνη, και με τον υφυπουργό, και γενικότερα σαν σχεδιασμός του ΕΚΟΜΕΔ, είναι ότι πρέπει να δούμε την οπτικοακουστική βιομηχανία ως κάτι πολύ πιο καινοτόμο. Σήμερα οι δημιουργοί κάνουν πράγματα τα οποία είναι πολύ καινοτόμα, πολύ καινούργια. Ο κινηματογράφος έρχεται σε σύνθεση με το video gaming, το animation, με το AI. Η μουσική… κάνουν μουσικά φεστιβάλ, κάνουν τεράστιες οπτικοακουστικές παραγωγές όπου έχεις ένα οπτικοακουστικό experience πάρα πολύ μεγάλο, και έρχεται κόσμος να το δει. Φυσικά, ο φεστιβαλικός, ο μουσικός φεστιβαλικός τουρισμός είναι ένα τεράστιο ζήτημα πια, και βεβαίως το video gaming σαν κλάδος.
Οπότε, αυτό που είπαμε είναι ότι η καρδιά του πενταετούς σχεδίου δράσης και η καρδιά της νέας οπτικοακουστικής βιομηχανίας της Ελλάδας πρέπει να είναι αυτό που ονομάζουμε το AV Fusion — το Audiovisual Fusion. Δηλαδή να δώσουμε τη δυνατότητα εκεί που το οπτικοακουστικό στοιχείο είναι κυρίαρχο —όχι μόνο στον κινηματογράφο, στην τηλεόραση, αλλά εκεί που το οπτικοακουστικό στοιχείο είναι κυρίαρχο— να βοηθήσουμε τους νέους δημιουργούς, γιατί μπορεί να βγουν πολύ καινοτόμα πράγματα και πράγματα τα οποία θα ταξιδέψουν σε όλο τον κόσμο.
Άρα, υπό αυτή την έννοια, είπατε τα μουσικά φεστιβάλ είναι ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα μίας μορφής τέχνης, μιας πολιτιστικής μορφής η οποία συνδυάζει πολλά στοιχεία πια, ή μπορεί να συνδυαστεί. Δηλαδή θα έρχονται μεγάλα συγκροτήματα και θα γίνεται χρηματοδότηση για μία συναυλία στο Ολυμπιακό Στάδιο της Αθήνας και το κάνουμε ένα φεστιβάλ. Δηλαδή ο νόμος αυτή τη στιγμή λέει ότι πρέπει να είναι πάνω από δύο μέρες και με έναν αριθμό καλλιτεχνών και πάνω. Αλλά άρα θα μπορούσε να είναι μια μεγάλη γιορτή, ένα φεστιβάλ που θα είναι ένας διεθνής προορισμός, το οποίο όμως έχει ένα οπτικοακουστικό στοιχείο. Δεν είναι απλά ότι θα είναι μόνο η μουσική, δεν είναι μόνο μια μουσική, βάζω ένα πανί από πίσω και παίζει μια μπάντα. Όχι! Πρέπει να δίνει ένα οπτικοακουστικό experience, να το πούμε.
Και υπάρχει και το άλλο εργαλείο που έχουμε φτιάξει, που είναι το AV Fusion, το οποίο μπορεί να είναι η μη οπτικοακουστική τέχνη —το θέατρο, παραστατικές τέχνες— οι οποίες όμως συνδυάζονται με ένα οπτικοακουστικό experience. Έχουν μέσα τεχνολογία οπτικοακουστική, έχουν τέτοια στοιχεία, και αυτά θέλουμε σιγά-σιγά να τα βλέπουμε. Διότι όταν η ίδια η τέχνη δεν αναγνωρίζει πια κουτάκια, δεν θα το κάνει το κράτος! Πρέπει και το κράτος να ακολουθήσει και να δει ότι εδώ πέρα γίνονται νέα πράγματα, καινοτόμα πράγματα. Έτσι πρέπει να είμαστε εκεί να τα υποστηρίξουμε σαν κράτος, γιατί μπορεί να βγούνε υπέροχα πράγματα και πράγματα που πραγματικά πιστεύω μπορούν να είναι ελληνικές καινοτομίες και να ταξιδέψουν στο εξωτερικό.
Βασίλης Κουφόπουλος: Εντοπισμένος που είστε στο ΕΚΟΜΕΔ, ή έχετε αγανακτήσει καθόλου;
Λεωνίδας Χριστόπουλος: Είναι μία υπέροχη, δημιουργική δουλειά! Είναι ένας τομέας ο οποίος χαίρομαι που σιγά-σιγά μπαίνει στο ραντάρ όλων, είτε αυτοί είναι πολιτικοί είτε αυτοί είναι επιχειρηματίες. Αναγνωρίζουν ότι είναι ένας δυναμικός νέος κλάδος ο οποίος μπορεί να φέρει πολλά έσοδα στη χώρα. Και στο τέλος της ημέρας, κύριε Κουφόπουλε, η Ελλάδα είναι μια χώρα γενέτρα πολιτισμού. Δεν μπορούμε να το αγνοούμε αυτό, και δεν μπορούμε να το αγνοούμε και καθόλου σε ό,τι αφορά τη σύγχρονη δημιουργικότητα. Και ο οπτικοακουστικός τομέας, όπως γνωρίζετε, είναι το μεγαλύτερο κομμάτι της σύγχρονης δημιουργίας πια σε παγκόσμιο επίπεδο. Άρα έχουμε πάρα πολλά να κάνουμε, έχουμε πάρα πολλά ακόμα να αναδείξουμε, και νομίζω ότι τα επόμενα χρόνια θα έχουμε να λέμε ακόμα πιο ωραία πράγματα.
Βασίλης Κουφόπουλος: Σας ευχαριστούμε που είστε μαζί μας.
Λεωνίδας Χριστόπουλος: Εγώ σας ευχαριστώ.
