Καθώς οι δημοσκοπήσεις καταγράφουν πρωτόγνωρες ανατροπές και η διαφημιστική πίτα αναζητά νέες ισορροπίες, το παρασκήνιο παίρνει φωτιά. Από τα ρεκόρ τηλεθέασης του Μαΐου μέχρι τις δικαστικές και νομοθετικές τρύπες που αφήνουν τη χώρα έκθετη σε υβριδικές απειλές, επιχειρούμε μια πλήρη, αναλυτική και διεισδυτική ανασκόπηση των όσων συνέβησαν πίσω και μπροστά από τις κάμερες, στα γραφεία των μάνατζερ και στους διαδρόμους της Βουλής.
«Σύντροφε εφοπλιστή»: Το απροσδόκητο φλερτ των μεγάλων ομίλων με το νέο τρένο του Τσίπρα
Το πολιτικό ρεπορτάζ των τελευταίων ημερών θυμίζει κινούμενη άμμο, όμως η μεγαλύτερη έκπληξη δεν κρύβεται στις μετακινήσεις βουλευτών, αλλά στη στάση που κρατούν οι παραδοσιακοί πυλώνες των εγχώριων ΜΜΕ. Οι μεγάλοι όμιλοι μέσων μαζικής ενημέρωσης, οι οποίοι στο παρελθόν είχαν βρεθεί σε κατάσταση ολοκληρωτικού πολέμου με την τότε κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ, φαίνεται πως τώρα αλλάζουν στρατηγική πλεύση, προσφέροντας μια απροσδόκητα θερμή στήριξη στο νέο πολιτικό εγχείρημα του Αλέξη Τσίπρα.
Φωτο ww.facebook.com/tsiprasalexis
Η στροφή αυτή δεν είναι τυχαία ούτε οφείλεται σε κάποια ξαφνική ιδεολογική επιφοίτηση. Στον κόσμο της υψηλής οικονομικής και εκδοτικής ισχύος, οι συμμαχίες υπαγορεύονται από τη γεωμετρία των συμφερόντων και την ανάγκη για εναλλακτικές επιλογές στο πολιτικό σκηνικό. Με τη Νέα Δημοκρατία να αντιμετωπίζει εσωτερικές αναταράξεις και το ΠΑΣΟΚ να δυσκολεύεται να κεφαλαιοποιήσει τη φθορά της συμπολίτευσης στις δημοσκοπήσεις, οι ισχυροί παίκτες των media βλέπουν στο πρόσωπο του πρώην πρωθυπουργού έναν δοκιμασμένο ηγέτη, ικανό να λειτουργήσει ως αντίβαρο ή ως εγγυητής των μελλοντικών ισορροπιών.
Το αποτέλεσμα είναι ορατό στις τηλεοπτικές εκπομπές, στα πρωτοσέλιδα και στις ενημερωτικές ιστοσελίδες. Η κριτική έχει δώσει τη θέση της σε μια προσεκτική, σχεδόν προστατευτική παρουσίαση των κινήσεών του, την ώρα που άλλα κόμματα του προοδευτικού χώρου, όπως η Νέα Αριστερά ή ο εναπομείνας ΣΥΡΙΖΑ, βλέπουν τα στελέχη τους να αποχωρούν και τις προσβάσεις τους στα μεγάλα μέσα να περιορίζονται δραματικά. Η ανασύνθεση του πολιτικού χάρτη περνάει, για άλλη μια φορά, μέσα από τα control rooms των μεγάλων καναλιών.
Ψηφιακά «παράθυρα» ορθάνοιχτα: Χωρίς νομική ομπρέλα απέναντι στα ξένα τρολ των εκλογών
Ενώ οι εγχώριοι παίκτες αναδιανέμουν την επιρροή τους, μια άλλη, πολύ πιο αθόρυβη αλλά επικίνδυνη απειλή παραμένει στο σκοτάδι. Η Ελλάδα εμφανίζεται ουσιαστικά γυμνή και χωρίς επαρκή νομική προστασία απέναντι στις διαφημιστικές παρεμβάσεις τρίτων χωρών κατά τη διάρκεια των προεκλογικών περιόδων. Οι θεσμικές δικλίδες ασφαλείας που θα έπρεπε να θωρακίζουν την εκλογική διαδικασία από την κατευθυνόμενη προπαγάνδα εξωτερικών κέντρων (είτε πρόκειται για ρωσικά δίκτυα επιρροής, είτε για άλλους γεωπολιτικούς παίκτες) αποδεικνύονται απελπιστικά αναχρονιστικές.
Η ψηφιακή διαφήμιση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και στις πλατφόρμες μεγάλων τεχνολογικών κολοσσών (Meta, Google, TikTok) λειτουργεί με όρους «Φαρ Ουέστ». Παρά τις ευρωπαϊκές οδηγίες και τις προσπάθειες της Ευρωπαϊκής Ένωσης να επιβάλει αυστηρότερους ελέγχους μέσω του Digital Services Act (DSA), η ελληνική νομοθεσία παρουσιάζει σοβαρά κενά στην καταγραφή, τον έλεγχο και την ταυτοποίηση των τελικών χρηματοδοτών των πολιτικών διαφημίσεων.
Αυτό σημαίνει ότι «σκοτεινά» κονδύλια από τρίτες χώρες μπορούν εύκολα να διοχετευθούν μέσω ενδιάμεσων εταιρειών-φαντασμάτων, αγοράζοντας στοχευμένη διαφήμιση που πολώνει το κλίμα, διασπείρει fake news και αλλοιώνει τα κριτήρια των ψηφοφόρων, χωρίς οι ελεγκτικοί μηχανισμοί (όπως το ΕΣΡ ή η Επιτροπή Ελέγχου των Δαπανών) να έχουν τα τεχνικά ή νομικά εργαλεία να παρέμβουν σε πραγματικό χρόνο. Σε μια εποχή που οι υβριδικές απειλές αποτελούν καθημερινότητα, η αδράνεια αυτή συνιστά σημαντικό θεσμικό ρίσκο.
Περιφερειακές άδειες: Το γεφύρι της Άρτας των media παίρνει (επιτέλους;) μπροστά
Αν υπάρχει ένα ζήτημα που ανταγωνίζεται σε καθυστερήσεις τα μεγάλα δημόσια έργα της χώρας, αυτό είναι η αδειοδότηση των περιφερειακών τηλεοπτικών σταθμών. Μετά από δεκαετίες παράνομων παρατάσεων, προσωρινών νομίμων καθεστώτων και συνεχών αναβολών, ξεκίνησε επιτέλους στην αρμόδια επιτροπή της Βουλής η συζήτηση για το πολυαναμενόμενο νομοσχέδιο που αφορά τις περιφερειακές τηλεοπτικές άδειες.
Η κατάσταση στην περιφέρεια είναι χαοτική: δεκάδες σταθμοί λειτουργούν με άδειες που έχουν λήξει εδώ και χρόνια, επιβιώνοντας σε ένα καθεστώς οικονομικής και θεσμικής ομηρίας, το οποίο ευνοεί τις τοπικές πολιτικές εξαρτήσεις και τον αθέμιτο ανταγωνισμό. Το νέο νομοσχέδιο φιλοδοξεί να βάλει τάξη στο τοπίο, θέτοντας συγκεκριμένα οικονομικά, τεχνικά και ποιοτικά κριτήρια για τη χορήγηση των νέων αδειών, καθώς και υποχρεώσεις για τον ελάχιστο αριθμό εργαζομένων και το ποσοστό του ιδίου προγράμματος.
Ωστόσο, η έναρξη της συζήτησης άνοιξε ταυτόχρονα και τον ασκό του Αιόλου. Οι ιδιοκτήτες των περιφερειακών μέσων εκφράζουν έντονες αντιρρήσεις, υποστηρίζοντας ότι οι οικονομικοί όροι (το τίμημα της άδειας και οι εγγυητικές επιστολές) είναι δυσανάλογα υψηλοί για τα δεδομένα των τοπικών αγορών, οι οποίες έχουν πληγεί από τη μετακίνηση της διαφήμισης προς το διαδίκτυο. Από την άλλη πλευρά, η αντιπολίτευση κάνει λόγο για φωτογραφικές διατάξεις που ευνοούν συγκεκριμένους τοπικούς «βαρόνους» και απειλούν με εξαφάνιση τους μικρότερους, ιστορικούς σταθμούς της επαρχίας. Το σίγουρο είναι ότι η μάχη στην επιτροπή θα είναι μακρά και σκληρή.
Το «σωσίβιο» του Μαρινάκη: Πέντε χρόνια παράταση ζωής για τον ΕΔΟΕΑΠ
Μέσα σε αυτό το εκρηκτικό σκηνικό, ο κυβερνητικός εκπρόσωπος και υφυπουργός παρά τω Πρωθυπουργώ, Παύλος Μαρινάκης, παρουσίασε ένα συνολικό «πακέτο» παρεμβάσεων για τα μέσα ενημέρωσης, το οποίο περιλαμβάνει μια εξαιρετικά κρίσιμη είδηση για τον δημοσιογραφικό κόσμο: τη διασφάλιση της βιωσιμότητας του ΕΔΟΕΑΠ για τα επόμενα πέντε χρόνια.
Ο ΕΔΟΕΑΠ, ο ασφαλιστικός οργανισμός των εργαζομένων στα ΜΜΕ, βρισκόταν εδώ και καιρό αντιμέτωπος με το φάντασμα της οικονομικής κατάρρευσης, λόγω της συρρίκνωσης των θέσεων εργασίας στα παραδοσιακά μέσα, της εισφοροδιαφυγής σε ορισμένα ψηφιακά sites και των δικαστικών αμφισβητήσεων σχετικά με το δικαίωμα είσπραξης του αγγελιόσημου ή των εναλλακτικών πόρων του (όπως το 2% επί των διαφημίσεων).
Η κυβερνητική παρέμβαση έρχεται να δώσει μια σημαντική ανάσα, ρυθμίζοντας τις εκκρεμότητες και εγγυώμενη τη χρηματοδοτική σταθερότητα του ταμείου. Η εξέλιξη αυτή έγινε δεκτή με ανακούφιση από τις ενώσεις συντακτών και τους εργαζομένους, καθώς προστατεύει τις παροχές υγείας και τις επικουρικές συντάξεις ενός κλάδου που έχει υποστεί τεράστιες απώλειες τα τελευταία δεκαπέντε χρόνια. Παράλληλα, το πακέτο Μαρινάκη περιλαμβάνει νέες επιδοτήσεις για τη διανομή του τύπου και κίνητρα για την απασχόληση, επιχειρώντας να ισορροπήσει ανάμεσα στην ενίσχυση των επιχειρήσεων και τη διατήρηση των θέσεων εργασίας.
Η μάχη της τηλεθέασης: Το Mega κερδίζει την ενημέρωση, ο Alpha παίρνει το στέμμα της χρονιάς
Τα νούμερα της Nielsen για τον μήνα Μάιο αποδείχθηκαν για άλλη μια φορά ο απόλυτος κριτής της τηλεοπτικής αγοράς, μοιράζοντας χαμόγελα και προβληματισμό στα επιτελεία των μεγάλων καναλιών, με δύο διαφορετικούς σταθμούς να πανηγυρίζουν για διαφορετικούς λόγους.
Η κυριαρχία του Mega στην ενημέρωση: Το κεντρικό δελτίο ειδήσεων του Mega, με τη σταθερή του δομή και την έμφαση στην ερευνητική δημοσιογραφία και τα μεγάλα κοινωνικά θέματα, κατάφερε να κόψει πρώτο το νήμα της τηλεθέασης για τον Μάιο. Η επικράτηση αυτή έχει ιδιαίτερη βαρύτητα, καθώς ο Μάιος ήταν ένας μήνας με πλούσια πολιτική και διεθνή επικαιρότητα, αποδεικνύοντας ότι το κοινό εμπιστεύεται το κανάλι της Συγγρού για την ενημέρωσή του στα δύσκολα.
Το τριπλό στέμμα του Alpha: Από την άλλη πλευρά, ο Alpha επιβεβαίωσε την απόλυτη κυριαρχία του στο σύνολο του προγράμματος. Ο σταθμός κατέκτησε την πρώτη θέση στην τηλεθέαση όχι μόνο για τον μήνα Μάιο, αλλά και στο σύνολο της τηλεοπτικής σεζόν, καθώς και στο ημερολογιακό έτος μέχρι στιγμής. Η επιτυχία αυτή στηρίχθηκε στην εξαιρετική απόδοση των προγραμμάτων μυθοπλασίας και της ζωντανής ψυχαγωγίας, που κράτησαν αμείωτο το ενδιαφέρον του εμπορικού κοινού (15-54), αποδεικνύοντας ότι η επένδυση σε σταθερά format και δυνατά πρόσωπα αποδίδει μακροπρόθεσμα.
Λεφτά υπάρχουν (στο ΕΚΚΟΜΕΔ): Τα 6,9 εκατομμύρια της «Αιωνιότητας» και οι νέες πληρωμές
Στον τομέα των οπτικοακουστικών παραγωγών, ο νεοσύστατος ΕΚΚΟΜΕΔ (ο ενιαίος φορέας που προέκυψε από τη συγχώνευση του ΕΚΟΜΕ και του Ελληνικού Κέντρου Κινηματογράφου) συνεχίζει να μοιράζει εκατομμύρια, προκαλώντας τόσο θαυμασμό για το μέγεθος των επενδύσεων όσο και συζητήσεις για τα κριτήρια επιλογής.
Το ποσό-μαμούθ των 6,9 εκατομμυρίων ευρώ εγκρίθηκε για τη χρηματοδότηση της διεθνούς ταινίας «Eternity» (Αιωνιότητα), μιας μεγάλης παραγωγής που φιλοδοξεί να βάλει την Ελλάδα στον παγκόσμιο χάρτη των κινηματογραφικών blockbusters. Πρόκειται για μία από τις μεγαλύτερες μεμονωμένες εγκρίσεις που έχουν δοθεί ποτέ στο πλαίσιο του προγράμματος cash rebate, γεγονός που δείχνει τη βούληση της κυβέρνησης να προσελκύσει μεγάλα ξένα κεφάλαια και διεθνείς αστέρες, δημιουργώντας παράλληλα θέσεις εργασίας για το εγχώριο τεχνικό και καλλιτεχνικό δυναμικό.
Την ίδια στιγμή, ο ΕΚΚΟΜΕΔ προχώρησε σε μια σειρά από νέες πληρωμές και εγκρίσεις για μικρότερες, εγχώριες παραγωγές, τηλεοπτικές σειρές και ντοκιμαντέρ, προσπαθώντας να κλείσει τις τρύπες και τις καθυστερήσεις που είχαν δημιουργηθεί κατά τη μεταβατική περίοδο της συγχώνευσης. Η αγορά της παραγωγής πνέει πλέον σε ρυθμούς σταθερότητας, αν και πολλοί δημιουργοί κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου, ζητώντας να μην απορροφηθούν όλοι οι πόροι από τα μεγάλα ξένα studios, αφήνοντας το καθαρά ελληνικό σινεμά χωρίς υποστήριξη.
Στα γήπεδα των ερτζιανών: Το αθλητικό ραδιόφωνο στην κορύφωση της σεζόν
Η ανασκόπηση της εβδομάδας δεν θα μπορούσε να είναι πλήρης χωρίς μια ματιά στα ερτζιανά, όπου η αθλητική ενημέρωση γνωρίζει στιγμές μεγάλης δόξας. Με τις ευρωπαϊκές διοργανώσεις να έχουν ολοκληρωθεί και τους τελικούς του ελληνικού πρωταθλήματος μπάσκετ ανάμεσα σε Παναθηναϊκό και Ολυμπιακό να βρίσκονται σε πλήρη εξέλιξη, το αθλητικό ραδιόφωνο αποτελεί τον απόλυτο πρωταγωνιστή της καθημερινής ακρόασης.
Ο bwinΣΠΟΡ FM 94,6 και το συνολικό αθλητικό cluster των μέσων καταγράφουν εντυπωσιακά ποσοστά ακροαματικότητας, καθώς οι φίλαθλοι αναζητούν 24 ώρες το 24ωρο παρασκήνιο, αναλύσεις, σχόλια και, φυσικά, τις ζωντανές μεταδόσεις των αγώνων. Η ένταση που επικρατεί στα γήπεδα μεταφέρεται αυτούσια στα μικρόφωνα, με τις τηλεφωνικές γραμμές των ακροατών να παίρνουν φωτιά.
Η ικανότητα του αθλητικού ραδιοφώνου να συνδυάζει την άμεση ενημέρωση με την ψυχαγωγία και το πάθος της κερκίδας αποδεικνύει ότι, παρά την άνοδο των podcasts και των social media, το παραδοσιακό ζωντανό ραδιόφωνο παραμένει ανίκητο όταν πρόκειται για μεγάλα αθλητικά γεγονότα.
