Απόφαση υπ’ αριθμ. 4/2017
Περίληψη:
O συν. Γιώργος Λιάγκας, κρίθηκε ομόφωνα πειθαρχικά ελεγκτέος, για αντιδεοντολογική συμπεριφορά (διαφήμιση) κατ’ εξακολούθηση.
Ποινή:
Ομόφωνα επιβλήθηκε η προσωρινή διαγραφή 18 μηνών από τα μητρώα της ΕΣΗΕΑ.
Το Πρωτοβάθμιο Πειθαρχικό Συμβούλιο της Ενώσεως Συντακτών Ημερησίων Εφημερίδων Αθηνών συνήλθε σήμερα Τρίτη, 28 Φεβρουαρίου 2017 υπό την προεδρία του τακτικού μέλους συν. Πόπης Χριστοδουλίδου, λόγω απουσίας της προέδρου συν. Αγγελικής Γυπάκη και με την παρουσία των τακτικών μελών συν. Κωνσταντίνου Κορέλλη, Ιωάννη Αποστολόπουλου, των αναπληρωματικών μελών συν. Αικατερίνης Δουλγεράκη, Άλκη Φιτσόπουλου, καθώς και της γραμματέως Μαρίας Χριστοφοράτου, προκειμένου να εκδώσει απόφαση επί της από 22.11.16 αυτεπάγγελτης πειθαρχικής δίωξης του Συμβουλίου κατά του συν. Γιώργου Λιάγκα.
Το Συμβούλιο έχει την προβλεπόμενη από το άρθρο 18 του Εσωτερικού Κανονισμού Λειτουργίας των Π.Σ. απαρτία, καθώς είναι η δεύτερη κατά σειρά συνεδρίαση για το σκοπό αυτό, αφού στην προηγηθείσα συνεδρίαση (21.02.17), δεν υπήρχε η ανάλογη απαρτία.
Σύμφωνα με το άρθρο 18, παρ. 11 του Καταστατικού, 1η παράταση στην υπόθεση, δόθηκε στις 07.02.17.
Το ΠΠΣ, στην 63η συνεδρίασή του (22.11.16), αποφάσισε ομόφωνα την άσκηση πειθαρχικής δίωξης κατά του συν. Γιώργου Λιάγκα, με το εξής σκεπτικό:
«Το ΠΠΣ, ασκεί ομόφωνα αυτεπάγγελτη πειθαρχική δίωξη κατά του συν. Γιώργου Λιάγκα επειδή συμμετέχει στην διαφήμιση τυριών “Dirollo” (classic και καπνιστό). Η επίμαχη διαφήμιση προβλήθηκε, μεταξύ άλλων, στον Τ/Σ “Mega” στις 14.11.16 και ώρα 20.00μμ και στον Τ/Σ “Antenna” στις 21.11.16 και ώρα 19.30μμ, αλλά και άλλοτε σε διάφορα άλλα Μέσα.
Η συμμετοχή του αυτή σε διαφήμιση, παρότι έχει ο ίδιος ελεγχθεί άλλοτε για την ίδια παράβαση, είναι αντίθετη από ότι ορίζεται ρητά στο άρθρο 5, παρ. γ’ του Κώδικα Αρχών Δεοντολογίας, που αναφέρει ότι ο δημοσιογράφος οφείλει: «…Να μην επιδιώκει και μη δέχεται τη διαφημιστική χρήση του ονόματος, της φωνής και της εικόνας του, παρά μόνο για κοινωφελείς σκοπούς».
Παράβαση του άρθρου 7, παρ. 1, εδ. α’ και θ’ του Καταστατικού και άρθρου 5, παρ. γ’ του Κώδικα Αρχών Δεοντολογίας».
Στη συνέχεια, το Συμβούλιο κάλεσε τη μάρτυρα του εγκαλουμένου, συν. Ελεάννα Τρυφίδου, η οποία κατέθεσε τα εξής:
«Είμαι αρχισυντάκτρια στην εκπομπή «Το Πρωϊνό» με τη Φαίη Σκορδά. Σε καμία περίπτωση δεν μπορώ να πω ότι δεν είναι διαφήμιση. Πιστεύω, όμως, ότι οι εποχές έχουν αλλάξει και όλες οι ραδιοφωνικές εκπομπές έχουν χορηγούς που πρέπει να διαφημίσουν. Μήπως λοιπόν πρέπει να αλλάξουμε και ως Σωματείο και να προσαρμοστούμε ή κάτι, ώστε να μην προσφεύγουν σε κάτι τέτοιο; Έναν προβληματισμό σας θέτω».
Σε σχετική ερώτηση, η κα. Τρυφίδου είπε:
«Καταλαβαίνω ότι δεν μπορούμε να γίνουμε από δημοσιογράφοι, διαφημιστικές, αλλά μήπως πρέπει να υπάρξει κάποια λύση σε αυτό;
Όσο για το αν πρόκειται για αστέρες της τηλεόρασης, σας απαντώ ότι δεν μπορώ να γνωρίζω τις ανάγκες του καθενός, για τις απολαβές του, δεν μπορώ να το κρίνω αυτό αλλά είναι προφανές ότι οι διαφημίσεις γίνονται από τους πιο προβεβλημένους της τηλεόρασης και είναι λογικό αυτό».
Κληθείς σε απολογία, ο εγκαλούμενος συν. Γιώργος Λιάγκας, απέστειλε προς το ΠΠΣ απολογητικό υπόμνημα, στο οποίο υποστήριξε:
«…Στην πολύχρονη ενασχόλησή μου με την δημοσιογραφία, και αυτό μπορούν να σας το πιστοποιήσουν πολλοί, έχω υπάρξει καλός συνάδελφος… Έχω υποστηρίξει με σθένος τα δίκαια του κλάδου μας και έχω υπερασπιστεί δημόσια τις θέσεις μας…
…Θέλω ωστόσο να σας γνωστοποιήσω πως η οικονομική κρίση, που έχει πλήξει τα τελευταία χρόνια τους πάντες και τα πάντα, έχει μπει για τα καλά στη ζωή μας και στο επάγγελμά μας και έχει αλλάξει κατά πολύ τα δεδομένα. Δεν νοείται ραδιοφωνική ή τηλεοπτική εκπομπή χωρίς έναν ή περισσότερους χορηγούς. Καθημερινά όπως φαντάζομαι και εσείς βλέπετε η συντριπτική πλειοψηφία των συναδέλφων που βρίσκονται στο τιμόνι εκπομπών αναφέρουν διαφημίζοντας δεκάδες προϊόντα…
Στο πλαίσιο αυτό, των νέων ηθών στον χώρο μας, διαφήμισα και εγώ το συγκεκριμένο προϊόν για το οποίο με εγκαλείται.
Ζητώ την κατανόηση από μέρους σας της νέας πραγματικότητας και ως εκ τούτου την επιείκειά σας…».
Το ΠΠΣ, αφού έλαβε υπόψη την μαρτυρική κατάθεση, τo απολογητικό υπόμνημα του εγκαλουμένου και τα λοιπά στοιχεία του φακέλου, αποφαίνεται ως ακολούθως:
Είναι πλήρης η απόδειξη ότι ο εγκαλούμενος συν. Γ. Λιάγκας, επραγματοποίησε τηλεοπτική διαφήμιση συγκεκριμένου προϊόντος, η οποία προβλήθηκε και προβάλλεται σε πολλά Μέσα ενημέρωσης, όπως αναλυτικά περιγράφεται στο κατηγορητήριο. Πέραν των άλλων, το επιβεβαιώνουν τόσο η μάρτυράς του όσο και ο ίδιος, καθώς άλλωστε είναι απτή η πραγματικότητα.
Ο συν. Λιάγκας δυστυχώς δεν είναι η πρώτη φορά που εμπίπτει σε ανάλογη παραβατική συμπεριφορά, καθώς ο Κώδικας Δεοντολογίας απαγορεύει απόλυτα τη συμμετοχή δημοσιογράφων σε διαφημίσεις προϊόντων και υπηρεσιών εμπορικού χαρακτήρα. Για τούτο και κατά το παρελθόν έχει τιμωρηθεί (απόφαση 2/2015 ΔΠΣ). Και ως εκ τούτου, πολύ καλά γνωρίζει την αυτοδέσμευση που το κάθε μέλος της ΕΣΗΕΑ αναλαμβάνει, όταν επιζητεί να ενταχθεί στους κόλπους της.
Η ως άνω διάταξη του Κώδικα Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας, που απαγορεύει στους δημοσιογράφους τη συμμετοχή σε εμπορικές διαφημίσεις, έχει θεσπιστεί από το ανώτατο Όργανο της ΕΣΗΕΑ, τη Γενική Συνέλευση, και εναποθέτει στα Πειθαρχικά Συμβούλια της Ενώσεως την εφαρμογή της. Οι ισχυρισμοί περί του ότι δήθεν είναι νέα τα δεδομένα, με την παράλληλη αξίωση ορισμένων συναδέλφων τα Πειθαρχικά Συμβούλια να παραβλέψουν τη διάταξη αυτή, ώστε να επιτραπεί ελεύθερα η διαφήμιση, είναι έξω από το πνεύμα που οφείλει να διέπει τα Όργανα Δεοντολογίας. Η διάταξη είναι ρητή και τα Πειθαρχικά Συμβούλια είναι υποχρεωμένα να την εφαρμόζουν και τα μέλη της ΕΣΗΕΑ να την τηρούν και να τη σέβονται.
Εξάλλου το Εποπτικό Όργανο Δεοντολογίας, έχει επανειλημμένα επισημάνει την υποχρέωση των δημοσιογράφων να απέχουν από διαφημιστικές δραστηριότητες, όπως και με την από 18.07.07 ανακοίνωσή του στην οποία τονίζει:
«…Η ενασχόληση δημοσιογράφων με διαφημίσεις προϊόντων και υπηρεσιών βρίσκεται σε απόλυτη αντίθεση με το Καταστατικό και τις Αρχές Δεοντολογίας της ΕΣΗΕΑ.
Δυστυχώς το τελευταίο διάστημα όλο και περισσότεροι «επώνυμοι» της δημοσιογραφίας παραβιάζουν κατάφωρα και προκλητικά τις σχετικές διατάξεις. Η εμπορευματοποίηση της αξιοπιστίας που συνδέεται με το δημοσιογραφικό επάγγελμα γίνεται χωρίς την παραμικρή αναστολή.
Είναι αυτονόητο ότι η ιδιότητα του μέλους της ΕΣΗΕΑ δεν είναι συμβατή με την παραβατική αυτή συμπεριφορά, που ευτελίζει την δημοσιογραφία».
Παρά ταύτα, ο συν. Λιάγκας παραβιάζοντας και πάλι τη δεοντολογία, επιλέγει τα οικονομικά ωφελήματα παρότι μάλιστα έχει διασφαλισμένη την οικονομική ευμάρεια από την πολύπλευρη επαγγελματική του δραστηριότητα. Θα πρέπει όμως να τονιστεί εκ νέου ότι η παραμονή του στην ΕΣΗΕΑ δεν μπορεί να συμβαδίζει με την παραγνώριση των υποχρεώσεων που αναλαμβάνει, όπως η τήρηση της δημοσιογραφικής δεοντολογίας.
Όσον αφορά τα επικαλούμενα παραδείγματα εκπομπών κατά τις οποίες αναφέρονται οι χορηγοί, που παρουσιάζονται από τους υπεύθυνους των εκπομπών, υπάρχει μια ιδιότυπη λειτουργία, την οποία τα Πειθαρχικά Όργανα αντιμετωπίζουν με ανεκτικότητα. Και τούτο γιατί η περιορισμένη προβολή των χορηγών δεν είναι το ίδιο με την καθαρή εμπορική διαφήμιση που, όπως στην κρινόμενη περίπτωση του συν. Λιάγκα, προβάλλεται σε διάφορα Μέσα Ενημέρωσης.
Κατόπιν αυτών, το ΠΠΣ έκρινε ομόφωνα ότι ο εγκαλούμενος συν. Γιώργος Λιάγκας είναι πειθαρχικά ελεγκτέος, για παράβαση του άρθρου 7, παρ. 1, εδ. α’ και θ’ του Καταστατικού και άρθρου 5, παρ. γ’ του Κώδικα Αρχών Δεοντολογίας, κατ’ εξακολούθηση.
Ως προς την ποινή, ομόφωνα επέβαλε την προσωρινή διαγραφή 18 μηνών από τα μητρώα της ΕΣΗΕΑ.
Το ΠΠΣ, αποφάσισε την ανάρτηση της συγκεκριμένης απόφασης στην ιστοσελίδα της ΕΣΗΕΑ, σύμφωνα με το άρθρο 23α, του Εσωτερικού Κανονισμού Λειτουργίας των Π.Σ., κρίνοντας ότι υπάρχει λόγος ενημέρωσης ευρύτερου αριθμού προσώπων, εξαιτίας των εντυπώσεων που έχουν δημιουργηθεί από την συνεχή και κατ’ εξακολούθηση και μετ’ επιτάσεως προβολή της διαφημιστικής δραστηριότητας του συγκεκριμένου συναδέλφου.
Η απόφαση καθαρογράφηκε την Τρίτη, 14.03.17.
Η προεδρεύουσα Η γραμματέας
Πόπη Χριστοδουλίδου Μαρία Χριστοφοράτου
