Πρωτοβουλία για την ενίσχυση του Ελληνικού Ντοκιμαντέρ και του πολιτιστικού περιεχομένου στην ΕΡΤ

Πριν λίγο, στην αίθουσα της ΕΣΗΕΑ, ολοκληρώθηκε η Συνέντευξη Τύπου της Ένωσης Ελληνικού Ντοκιμαντέρ και της Πρωτοβουλίας «Ο Πολιτισμός Απών» με αίτημα την ενίσχυση του ελληνικού ντοκιμαντέρ και του πολιτιστικού περιεχομένου στη Δημόσια Τηλεόραση που συρρικνώθηκε δραματικά εξαιτίας της μετατροπής της ΕΡΤ2 σε κανάλι αποκλειστικά αθλητικού χαρακτήρα.

Στη συνεντευξη τύπου μίλησαν οι: Φωτεινή Οικονομοπούλου (παραγωγός ντοκιμαντέρ, Πρόεδρος ΕΕΝ), Μαρίνα Δανέζη (παραγωγός & σκηνοθέτρια ντοκιμαντέρ, Αντιπρόεδρος ΕΕΝ) και Κυριάκος Αγγελάκος (σκηνοθέτης, Γραμματέας ΕΕΝ).

Η Πρωτοβουλία «Ο Πολιτισμός Απών» διεκδικεί:

· Την παραγωγή ελληνικών σειρών δημιουργικού ντοκιμαντέρ και εκπομπών πολιτιστικού περιεχομένου.

· Τη δημιουργία ζωνών ντοκιμαντέρ σε όλα τα κανάλια της ΕΡΤ με ποσόστωση ανάλογη των ευρωπαϊκών δημοσίων τηλεοράσεων.

· Την παραγωγή εξειδικευμένων ντοκιμαντέρ για την ιστορία, τη φυσική ιστορία, την επιστήμη και τις τέχνες.

· Την παραγωγή πρωτότυπου Πολιτιστικού Περιεχομένου για την πλατφόρμα του ERTFLIX
· Τη δημιουργία Προγράμματος MicroDoc αντίστοιχου με το Μicrofilm προς ενίσχυση των νεων δημιουργων

· Την άμεση ενεργοποίηση του Τμήματος Συμπαραγωγών
· Την μετατροπή του καναλιού ΕΡΤ2 Sport σε ΕΡΤ2 Culture.
Ήδη έχουν συγκεντρωθεί περισσότερες από 2000 υπογραφές, ανθρώπων της Τέχνης και του Πολιτισμού, διανοούμενων, πανεπιστημιακών, δημοσιογράφων και πλήθος φιλότεχνων συμπολιτών μας.

Δηλώσεις
Φωτεινή Οικονομοπούλου

«Το ντοκιμαντέρ δεν είναι μόνο μια μορφή τέχνης· είναι ένας τρόπος με τον οποίο μια κοινωνία κατανοεί τον εαυτό της…..Καταγράψαμε το πρόγραμμα της ΕΡΤ1 και της ΕΡΤ3 για τρεις μήνες, όχι από διάθεση αντιπαράθεσης αλλά από ανάγκη να δούμε αν η συρρίκνωση της παραγωγής ελληνικού ντοκιμαντέρ αντανακλάται σε πραγματικά δεδομένα.»

Μαρίνα Δανέζη

«Η ΕΡΤ δεν είναι απλώς ένας τηλεοπτικός οργανισμός· είναι το εθνικό οπτικοακουστικό αρχείο και η οπτική μνήμη της κοινωνίας. Αν η πραγματικότητα δεν καταγράφεται σήμερα, δημιουργείται ένα ιστορικό κενό που δεν μπορεί να αναπληρωθεί αύριο.»

Κυριάκος Αγγελάκος

«Ο πολιτισμός δεν μπορεί να κρίνεται με όρους τηλεθέασης. Αποτελεί υποχρέωση της Δημόσιας Τηλεόρασης και βασικό στοιχείο του θεσμικού της ρόλου.»

1. Ποιοι είμαστε

Ένωση Ελληνικού Ντοκιμαντέρ (Hellas Doc)

Η Ένωση Ελληνικού Ντοκιμαντέρ (Hellas Doc) είναι επαγγελματικός οργανισμός που εκπροσωπεί δημιουργούς και επαγγελματίες του δημιουργικού ντοκιμαντέρ στην Ελλάδα.

Ιδρύθηκε το 2013 με στόχο:

την ενίσχυση της παραγωγής ελληνικού ντοκιμαντέρ
την προβολή και διεθνή παρουσία του
την ανάπτυξη της κοινότητας των δημιουργών
τη συνεργασία με φεστιβάλ και οργανισμούς στην Ελλάδα και το εξωτερικό
Μέσα από δράσεις δικτύωσης, εκπαιδευτικά προγράμματα και διεθνείς συνεργασίες, προωθεί το ελληνικό ντοκιμαντέρ στο παγκόσμιο περιβάλλον.

🔗 https://hellasdoc.gr/
2. Η Πρωτοβουλία «Ο Πολιτισμός Απών»

Η Ένωση Ελληνικού Ντοκιμαντέρ εκφράζει τον έντονο προβληματισμό της για τον περιορισμό του πολιτιστικού περιεχομένου στη Δημόσια Τηλεόραση και ειδικότερα για τη μετατροπή της ΕΡΤ2 σε κανάλι αποκλειστικά αθλητικού χαρακτήρα.

Η Δημόσια Τηλεόραση δεν είναι ένας ακόμη τηλεοπτικός φορέας. Είναι θεσμός με αποστολή:

να υπηρετεί το σύνολο της κοινωνίας
να διασφαλίζει τον πλουραλισμό

να καταγράφει τη συλλογική μνήμη
να δίνει βήμα στον πολιτισμό και τη σύγχρονη δημιουργία
Η απουσία ελληνικών ντοκιμαντέρ και εκπομπών πολιτισμού περιορίζει τη δυνατότητα της κοινωνίας να βλέπει και να αναστοχάζεται τον εαυτό της μέσα από την τέχνη, την ιστορία και τη σκέψη.

Σε όλες τις ευρωπαϊκές δημόσιες τηλεοράσεις, το ντοκιμαντέρ αποτελεί βασικό πυλώνα προγράμματος. Με τη μετατροπή της ΕΡΤ2 σε αθλητικό κανάλι, ο ελληνικός πολιτισμός εξορίζεται από τη Δημόσια Τηλεόραση.

Ο πολιτισμός δεν μετριέται σε ποσοστά τηλεθέασης.

Αποτελεί δημόσιο αγαθό και θεμελιώδες στοιχείο της αποστολής της Δημόσιας Τηλεόρασης. Όπως σημειώνει ο δημιουργός ντοκιμαντέρ Patricio Guzmán:
«Μια χώρα χωρίς ντοκιμαντέρ είναι σαν μια οικογένεια χωρίς φωτογραφικό άλμπουμ».
Χωρίς καταγραφή της σύγχρονης πραγματικότητας, μια κοινωνία χάνει τη συλλογική της μνήμη.

Το αρχείο της ΕΡΤ αποτελεί την πλουσιότερη ελληνική οπτικοακουστική κληρονομιά. Η απουσία νέων ελληνικών ντοκιμαντέρ διακόπτει αυτή τη συνέχεια και θα έχει επιπτώσεις στις επόμενες γενιές.

Ο πολιτισμός είναι απών — οι δημιουργοί είναι παρόντες.

Καλούμε τη διοίκηση της ΕΡΤ και τους αρμόδιους φορείς να επανεξετάσουν τον ρόλο της Δημόσιας Τηλεόρασης, διασφαλίζοντας ουσιαστικό χώρο για τον ελληνικό πολιτισμό.

Διεκδικούμε:
-  Την παραγωγή ελληνικών σειρών δημιουργικού ντοκιμαντέρ και εκπομπών πολιτιστικού περιεχομένου.
-  Την παραγωγή εξειδικευμένων ντοκιμαντέρ για την ιστορία, τη φυσική ιστορία, την επιστήμη, τις τέχνες.
-  Τη δημιουργία ζωνών ντοκιμαντέρ σε όλα τα κανάλια της ΕΡΤ με ποσόστωση ανάλογη των ευρωπαϊκών δημόσιων τηλεοράσεων.
-  Την παραγωγή πρωτότυπου Πολιτιστικού Περιεχομένου για την Πλατφόρμα του ERTFLIX
-  Τη δημιουργία Προγράμματος MicroDoc αντίστοιχου με το Μicrofilm
-  Την άμεση ενίσχυση του υποστελλομένου Τμήματος Συμπαραγωγών
-  Την μετατροπή του καναλιού ΕΡΤ2 Sport σε ΕΡΤ2 Culture.
  Η Πρωτοβουλία απευθύνεται σε όλους τους πολίτες που επιθυμούν μια σύγχρονη, πολυφωνική
  
  δημόσια τηλεόραση.
  
  Εδώ το αναλυτικό κείμενο της Πρωτοβουλίας

3. Έρευνα & Στατιστικά Στοιχεία

Η Ένωση πραγματοποίησε καταγραφή του προγράμματος της ΕΡΤ1 και της ΕΡΤ3 για την περίοδο Νοέμβριος 2025 – Ιανουάριος 2026, προκειμένου να εξεταστεί αντικειμενικά η παρουσία του ελληνικού ντοκιμαντέρ.

ΕΡΤ3

Νοέμβριος 2025: 40% ντοκιμαντέρ
- 32% ξένο πρόγραμμα
- 8% ελληνικής παραγωγής
Δεκέμβριος 2025: 37% ντοκιμαντέρ
- 31% ξένο πρόγραμμα
- 6% ελληνικής παραγωγής
Ιανουάριος 2026: 38% ντοκιμαντέρ
- 29% ξένο πρόγραμμα
- 9% ελληνικής παραγωγής ΕΡΤ1
Νοέμβριος: 9 επεισόδια ντοκιμαντέρ / 486 συνολικά
Δεκέμβριος: 10 / 488
Ιανουάριος: 11 / 459
Συνολικά

Ελληνικές σειρές ντοκιμαντέρ: 1,9% του συνολικού προγράμματος της Δημόσιας Τηλεόρασης.
Προϋπολογισμός για εγκεκριμένα προγράμματα σειρών ελληνικού ντοκιμαντέρ: 3,6% Πρόσβαση στα στατιστικά ακολουθώντας το link
4. Η θέση του ντοκιμαντέρ στην Ευρώπη

Στην Ευρώπη το ντοκιμαντέρ αποτελεί βασικό πυλώνα δημόσιου περιεχομένου.

Το ARTE διαθέτει περίπου 40% περιεχομένου ντοκιμαντέρ
Στη Γαλλία το μερίδιο ντοκιμαντέρ φτάνει το 16,3%
Στη Γερμανία δημόσια κανάλια διατηρούν ποσοστά ~13%

• Η RAI και η Rai Cultura ενσωματώνουν συστηματικά τεκμηριωτικό περιεχόμενο

• Στην Ελβετία το ντοκιμαντέρ αποτελεί βασικό στοιχείο προγράμματος
Σε αντίθεση, στην Ελλάδα ο χώρος παραμένει δυσανάλογα μικρός, επηρεάζοντας παραγωγή,

ορατότητα και συμπαραγωγές.

Πρόσβαση σε περισσότερα για την θέση του ντοκιμαντέρ στην Ευρώπη ακολουθώντας το link

5. Ιστορικός Ρόλος του Πολιτισμού στην ΕΡΤ

Η ΕΡΤ2 υπήρξε επί δεκαετίες χώρος πολιτισμού και ντοκιμαντέρ.
Η απουσία πολιτιστικών εκπομπών σήμερα δημιουργεί κενό πολυφωνίας.

Ιστορικές σειρές όπως: Παρασκήνιο, Μονόγραμμα, Εποχές και Συγγραφείς, Πανόραμα του Αιώνα διαμόρφωσαν τη φυσιογνωμία της Δημόσιας Τηλεόρασης και εκπαίδευσαν γενιές δημιουργών.

Το ερώτημα είναι σαφές: Πώς θα είναι η Δημόσια Τηλεόραση χωρίς πολιτισμό;

6. Το οπτικοακουστικό αρχείο & το μέλλον

Η ΕΡΤ αποτελεί το εθνικό οπτικοακουστικό αρχείο της χώρας. Η μη παραγωγή σήμερα συνεπάγεται:

• απώλεια καταγραφής της σύγχρονης πολιτιστικής ζωής • αποδυνάμωση της συλλογικής μνήμης
• διακοπή ιστορικής συνέχειας
• αποδυνάμωση της εγχώριας δημιουργικής βιομηχανίας

Η μίσθωση ξένου προγράμματος δεν δημιουργεί εθνικό οπτικοακουστικό κεφάλαιο.

Ό,τι δεν καταγράφεται σήμερα, χάνεται οριστικά αύριο. 7. Θεσμικός Διάλογος & Δημόσια Στήριξη

Το 2025 πραγματοποιήθηκαν συναντήσεις με τη διοίκηση προγράμματος της ΕΡΤ όπου κατατέθηκαν προτάσεις για την ενίσχυση του ντοκιμαντέρ.

Η Πρωτοβουλία δεν στέκεται απέναντι στην ΕΡΤ. Στόχος είναι ένας ουσιαστικός θεσμικός διάλογος.

Στην καμπάνια συμμετέχουν προσωπικότητες του πολιτισμού: Λένα Διβάνη, συγγραφέας

«Λατρεύω το ντοκιμαντέρ. Τα ντοκιμαντέρ συγκροτούν τη συλλογική ιστορική μνήμη.» 🔗 (link video)

Χρήστος Στέργιογλου, ηθοποιός

«Δεν έχω πρόβλημα με το σώμα να είναι υγιές — αλλά ο νους να μην παραμείνει ασθενής.» 🔗 (link video)

Φοίβος Δεληβοριάς, μουσικός

«Δεν μπορώ να καταλάβω τι οδήγησε στην απόφαση η ΕΡΤ2 να είναι ένα κανάλι μόνο αθλητικών.»
🔗 (link video)

Γιάννης Τσορτέκης, ηθοποιός

«Το να από-επενδύει στον πολιτισμό η κρατική τηλεόραση είναι ένα μείζον θέμα για τις επόμενες γενιές.»
🔗 (link video)

Φορείς που στηρίζουν την Πρωτοβουλία

Την πρωτοβουλία στηρίζουν φορείς του οπτικοακουστικού και πολιτιστικού χώρου, μεταξύ των οποίων:

ΕΣΠΕΚ (Ένωση Σκηνοθετών Παραγωγών Ελληνικού Κινηματογράφου)
Ένωση Σκηνοθετών Δημιουργών Οπτικοακουστικών & Παραστατικών Τεχνών
ΕΤΕΚΤ (Ένωση Τεχνικών Ελληνικού Κινηματογράφου & Τηλεόρασης)
Ισοκράτης (Οργανισμός Συλλογικής Διαχείρισης Πνευματικών Δικαιωμάτων)
Διεθνές Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Πελοποννήσου
Κέντρο Δημιουργικού Ντοκιμαντέρ Καλαμάτας
Η πρωτοβουλία έχει συγκεντρώσει περισσότερες από 2.000 υπογραφές. Ενδεικτικά ονόματα υπογραφόντων ανά επάγγελμα
Αλφαβητική λίστα όλων των υπογραφόντων έως 2/3/36